Jak organizacje esportowe zarabiają pieniądze?

Czytasz o milionach dolarów w esporcie i zastanawiasz się, ile z tego naprawdę zostaje w kasie zespołu. Krótka odpowiedź: organizacje żyją z kilku źródeł naraz, a sama suma nagród z turnieju rzadko mówi cokolwiek o ich finansach.

Poniżej rozkładamy te źródła na części: sponsoring, nagrody, przedmioty cyfrowe wydawcy, prawa medialne, merch i transfery. Pokazujemy też, czym różni się przychód od zysku i dlaczego duże liczby w nagłówkach łatwo źle odczytać.

Jak zarabiają organizacje esportowe w skrócie

Organizacje esportowe zarabiają głównie na czterech grupach źródeł: sponsoringu i partnerstwach, nagrodach turniejowych, merchu z przedmiotami w grze oraz treściach (WIPO, źródło 2).

Do tego dochodzą rzeczy mniej oczywiste: udział w przychodach wydawcy gry, prawa do wizerunku graczy i okazjonalne transfery. Nie każda organizacja korzysta ze wszystkich naraz, a proporcje różnią się zależnie od gry i ligi.

• Sponsoring i partnerstwa: marki płacą za widoczność i dostęp do fanów.
• Nagrody turniejowe: część trafia do organizacji, część do graczy.
• Merch i przedmioty w grze: sprzedaż własna lub udział w sprzedaży wydawcy.
• Treści: kanały, transmisje i materiały tworzone przez organizację.
• Transfery i wykupy: przychód okazjonalny, nie stały.

W tym tekście nie podajemy procentowych udziałów tych źródeł w całym rynku. Wiarygodnych, porównywalnych danych na ten temat po prostu tu nie mamy.

Sponsoring i partnerstwa: za co płacą marki

Marki płacą organizacjom za widoczność i dostęp do ich fanów. Umowy sponsorskie mogą obejmować użycie nazwy drużyny, logo na koszulkach, ekspozycję w mediach społecznościowych i promocję podczas transmisji (WIPO, źródło 2).

W praktyce sponsor kupuje pakiet: kilka miejsc, w których jego marka pojawia się przed oczami widzów. Im większa i bardziej zaangażowana publiczność, tym mocniejszą pozycję ma organizacja w rozmowie o cenie.

Co sponsor dostaje w zamian?

Najczęściej dostaje ekspozycję w kilku formach naraz, a nie jedną usługę. Poniżej typowe elementy, które wymienia WIPO.

• Prawo do użycia nazwy drużyny w komunikacji marki.
• Logo na koszulkach i strojach zawodników.
• Obecność w mediach społecznościowych organizacji.
• Promocja podczas transmisji meczów.

Jest tu też ryzyko. Riot opisał, że w 2024 roku LoL Esports mocno zależał od sponsoringu, a wzrost przychodów nie nadążał za wzrostem kosztów, co zmniejszyło płynność części drużyn (Riot Games, źródło 5). To przykład jednej ligi, nie reguła dla całego rynku.

Nagrody turniejowe: ile zostaje w organizacji

Często mniej, niż sugeruje kwota z nagłówka, bo podział nagród zależy od umów konkretnej drużyny i gry (Esports Insider, źródło 1).

Nawet gdy organizacja dostaje część puli, resztę zwykle dostają gracze, a proporcje ustalają kontrakty. Dlatego suma nagród w turnieju to nie przychód organizacji, a tym bardziej nie jej zysk.

Nagrody są więc dodatkiem, który trudno planować. Nie da się wpisać w budżet wygranej, której jeszcze nie ma.

Przedmioty w grze i kapsuły drużynowe (VALORANT)

W VALORANT wydawca dzieli się z drużynami częścią przychodów ze sprzedaży cyfrowych przedmiotów, które związane są z ich markami.

W 2024 roku Riot ogłosił, że w kapsułach drużynowych VCT każda drużyna dostaje 50% zysku z kapsuły przypisanej do niej (Riot Games / VALORANT Esports, źródło 4). To konkretny mechanizm, a nie ogólna obietnica udziału w sprzedaży.

Skala jest widoczna w liczbach. W 2023 roku z kolekcji w grze na międzynarodowych turniejach VALORANT drużyny partnerskie dostały łącznie ponad 33 mln USD (źródło 4). W 2024 roku Riot podzielił między 44 drużyny łącznie 78,4 mln USD, w tym 44,3 mln USD z przedmiotów cyfrowych (źródło 3).

Dlaczego to nie jest zysk?

Bo to kwoty przekazane drużynom, a nie to, co zostaje po opłaceniu pensji i kosztów. Riot zaznacza, że suma nie oznacza całkowitego przychodu ani zysku drużyn (źródło 3).

Uwaga na porównania: liczby z 2023 i 2024 roku mają inne definicje. Pierwsza dotyczy przychodów z kolekcji w grze, druga łącznej sumy przekazanej 44 drużynom, więc nie wolno z nich robić prostego trendu wzrostu. Nie da się też podzielić sumy przez 44 i uznać wyniku za wpływ jednej drużyny.

League of Legends: stałe wsparcie i udział w przychodach ligi

W 2024 roku Riot zaproponował dla drużyn LCK, LCS i LEC model łączący stałe wsparcie z udziałem w przychodach cyfrowych LoL Esports (Riot Games, źródło 5).

Wcześniej drużyny partnerskie dostawały 50% przychodów ligi. Zwróć uwagę na słowo „przychodów”: nie chodzi o zysk, więc koszty prowadzenia ligi nie były tu odejmowane od tej puli.

Skąd brały się przychody ligi? Według Riot głównie ze sponsoringu, a prawa medialne wnosiły znacznie mniej (źródło 5). To opis sytuacji jednej ligi w konkretnym momencie, a nie model dla każdej gry.

Prawa medialne, transmisje i treści

Transmisje na Zachodzie wciąż przynoszą niewiele: Riot wskazuje prawa medialne i produkty cyfrowe jako dodatkowe źródła, ale przychody z platform streamingowych na Zachodzie opisuje jako niskie (Riot Games, źródło 6).

Oznacza to, że transmisje bardziej budują zasięg niż stanowią samodzielny filar finansów. Zasięg z kolei podnosi wartość pakietów dla sponsorów.

Treści tworzone przez samą organizację, takie jak materiały wideo czy kanały, WIPO wymienia jako osobne źródło przychodów (źródło 2). Nie podajemy tu żadnych kwot, bo pakiet źródeł ich nie potwierdza.

Merchandising, wizerunek graczy i transfery

Merch i prawa do wizerunku to uzupełnienie przychodów, a transfery to przychód okazjonalny, na którym nie da się oprzeć budżetu.

Zależnie od kontraktu organizacja może wykorzystywać wizerunek i prawa promocyjne gracza albo dostawać część przychodów ze sponsoringu i merchu z nim związanych (WIPO, źródło 2). Szczegóły zawsze wynikają z umowy.

Transfery i wykupy zawodników bywają przychodem organizacji, ale warunki i jawność tych umów są bardzo różne (Esports Insider, źródło 1). Dlatego nie traktuj ich jak stałego dochodu i nie szukaj tu uśrednionych kwot.

Porównanie źródeł przychodu

Najłatwiej zobaczyć różnice w jednym zestawieniu: kto płaci, na co organizacja ma wpływ i na co uważać. Tabela jest jakościowa, bez liczb.

Źródło	Kto płaci	Wpływ organizacji	Na co uważać
Sponsoring	Marki	Duży (zasięg, oferta)	Zależność od kilku umów
Nagrody	Organizator turnieju	Mały	Podział z graczami wg umów
Przedmioty cyfrowe wydawcy	Wydawca gry	Średni	To przychód, nie zysk
Udział w przychodach ligi	Wydawca gry	Mały	Zasady zmieniają się z czasem
Treści i merch	Fani, platformy	Duży	Wymaga stałej publiczności
Transfery	Inne organizacje	Okazjonalny	Jawność i warunki bywają różne

Inwestycje a przychód operacyjny: czym się różnią

Inwestycja to pozyskanie gotówki na działalność, a nie przychód ze sprzedaży (Esports Insider, źródło 1).

Gdy organizacja dostaje pieniądze od inwestorów, ma więcej środków do wydania, ale nie zarobiła ich na swojej ofercie. Warto więc rozdzielać cztery pojęcia: przychód, wsparcie od wydawcy, zysk po odjęciu kosztów oraz wpływy z inwestycji.

Pamiętaj też, że liczby Riot w tym tekście to przykłady z konkretnych lat i lig, a nie reguła dla całego rynku esportu.

Jak czytać nagłówki o milionach dolarów?

Zadaj trzy pytania: czyja to kwota, za jaki okres i czy to przychód, wsparcie czy zysk. Jeśli tekst nie odpowiada na któreś z nich, traktuj liczbę ostrożnie.

• Czy kwota dotyczy jednej drużyny, czy wielu?
• Czy to rok, liga i gra, których dotyczy tekst?
• Czy odjęto pensje i koszty, czy podano kwotę „brutto”?

Najczęstsze pytania

Czy nagrody wystarczają na utrzymanie organizacji? Nie można tego założyć. Podział nagród zależy od umów, a suma z turnieju nie jest przychodem organizacji.

Czy sponsoring to największe źródło? W LoL Esports w 2024 roku według Riot przychody ligi pochodziły głównie ze sponsoringu. Dla całego rynku nie mamy danych, które by to potwierdzały.

Ile drużyna dostaje z przedmiotów w grze? W VCT 2024 drużyna dostawała 50% zysku z kapsuły przypisanej do niej. Kwoty na jedną drużynę nie znamy.

Czy transfery graczy to stały przychód? Nie. Bywają przychodem, ale warunki i jawność są różne, więc nie da się na nich oprzeć planu finansowego.

Czy inwestycja to to samo co zysk? Nie. Inwestycja to pozyskana gotówka, a zysk to wynik po odjęciu kosztów.

Krok na dziś: wybierz ulubioną drużynę i sprawdź w komunikatach wydawcy, z jakich źródeł może czerpać przychody. Potem odnotuj, które z nich to przychód, a które wsparcie.

Dołącz do naszej społeczności